Без названия

Tegenstelling tussen Oost en West Tijdens de Tweede Wereldoorlog waren de VS en de Sovjet-Unie bondgenoten geweest. Maar snel na de oorlog werden ze vijanden. Daardoor raakte een groot deel van de wereld binnen een paar jaar verdeeld in twee vijandige groepen landen: het Oostblok, de landen onder leiding van de Sovjet-Unie en de westerse landen onder leiding van de VS. Omdat er geen echte oorlog was, kreeg de vijandschap de naam Koude Oorlog. Een belangrijke oorzaak van de Koude Oorlog waren de verschillende ideologieën van de twee supermachten: de VS waren voor democratie en kapitalisme, de Sovjet-Unie was voor communisme en dictatuur. Beide landen wilden hun ideeën over de wereld verspreiden. De blokvorming, het ontstaan van vijandige groepen landen, was het resultaat van de Tweede Wereldoorlog. De landen die door de westelijke geallieerden waren bevrijd, kwamen in de Amerikaanse invloedssfeer. De landen die door het Rode Leger waren bezet, kwamen in de invloedssfeer van de Sovjet-Unie. (Продолжение на стр. 73) Duitsland werd verdeeld. In West-Duitsland ontstond in 1949 de kapitalistische Bondsrepubliek met een parlementaire democratie. In Oost-Duitsland ontstond de Duitse Democratische Republiek (DDR). Deze naam was propaganda; de DDR was een communistische dictatuur. Berlijn lag in Oost-Duitsland, maar werd ook verdeeld. West-Berlijn werd deel van de Bondsrepubliek, Oost-Berlijn werd deel van de DDR. Om contacten van hun burgers met het Westen te voorkomen, bouwden de regeringen van de communistische landen dwars door Europa een zwaarbewaakte grens met mijnenvelden, prikkeldraad и wachttorens: het ‘Ijzeren Gordijn’. Ook Oost- en West-Berlijn werden gescheiden door de Muur die in 1961 door de DDR om West-Berlijn werd gebouwd (afbeelding 11). Groeiende tegenstelling (стр. 73) In de westerse landen van Europa bestond vrees voor een invasie van het Rode Leger.Ook was er zorg over de groeiende aanhang van communistische partijen in deze landen. Door de armoede in de naoorlogse Europa dacht een deel van de Europeanen dat het communisme hiervoor een oplossing zou bieden. Om een communistische expansie tegen te houden, gingen de VS een buitenlandse politiek voeren die containment(indamming) werd genoemd. Vanaf 1948 gaven de VS miljarden dollars aan de westerse landen in Europa voor de opbouw van hun economie. Deze Marshallhulp werkte uitstekend. In de jaren 1950 verdween de armoede en groeide de welvaart in de westerse landen in Europa, waardoor de aanhang van communistische partijen er kleiner werd. De VS gaven ook militaire hulp als onderdeel van de containmentpolitiek. In 1949 sloten ze met Canada en West- en Zuid-Europese landen een militair bondgenootschap: de NAVO. Als tegenhanger vormde de Sovjet-Unie met de rest van het Oostblok het Warschaupact. In 1949 werd bekend dat de Sovjet-Unie atoombommen had. In datzelfde jaar grepen communisten onder leiding van Mao Zedong de macht in China. Dit vergrootte de angst in het Westen voor een wereldwijde communistische expansie. De NAVO-landen verhoogden daarom hun militaire uitgaven. Toen en nu: Berlijn (зеленый блок, стр. 73) Tijdens de Koude Oorlog konden westerse toeristen bij de Brandenburger Tor over de Muur naar Oost-Berlijn kijken. Daar lag een vreemde wereld, die veel armer en saaier was dan het welvarende West-Berlijn. Na de ‘val van de Muur’ liep Oost-Berlijn zijn achterstand snel in. Enkele stukken van de Muur zijn bewaard gebleven, maar het lege terrein bij de vroegere Muur is volgebouwd. Onder de vroeger afgesloten Brandenburger Tor lopen nu dagelijks duizenden toeristen. Ontspanning en spanning (стр. 74) Na Stalins dood in 1953 verminderde de spanning. Zijn opvolger Chroesjtsjov beperkte de totalitaire onderdrukking in de Sovjet-Unie. Ook zei de Sovjetleider dat communisme en kapitalisme voorlopig vreedzaam naast elkaar moesten bestaan om een alles verwoestende atoomoorlog te voorkomen. Toch ging de wapenwedloop tussen de supermachten door. Ze ontwikkelden steeds meer kernwapens die honderden keren verwoestender waren dan de atoombom van Hiroshima. En met kernraketten konden ze het grondgebied van de vijand overal treffen. De spanning in de Koude Oorlog steeg weer in 1961 in verband met Berlijn. In een gesprek met president Kennedy dreigde Chroesjtsjov om West-Berlijn in te nemen (afbeelding 14). Dat gebeurde niet, maar de DDR bouwde wel de Berlijnse Muur om een einde te maken aan de stroom van Oost-Duitsers die via de open grens in Berlijn naar West-Duitsland vluchtten. De gevaarlijkste crisis ontstond nadat de communist Castro in 1959 de macht had gegrepen op Cuba, vlakbij de VS. De VS ontdekten in 1962 raketinstallaties op Cuba voor kernwapens uit de Sovjet-Unie. Kennedy eiste dat Chroesjtsjov ze weghaalde. Toen hij dat weigerde, leek een derde wereldoorlog dichtbij. Een paar dagen later gaf de Sovjetleider toch toe. Na de Cubacrisis kwam er een directe verbinding tussen de leiders van de VS en de Sovjet-Unie, de hotline, om problemen snel te kunnen bespreken. Er volgden vijftien jaar van verminderde spanning in de Koude Oorlog. Maar tijdens deze ontspanning bleven de supermachten wel zwaarbewapend. De Sovjet-Unie toonde jaarlijks trots zijn militaire kracht met een parade op het Rode Plein (afbeelding 13). Er waren ook conflicten waarbij de VS en de Sovjet-Unie betrokken waren, maar waarin ze niet rechtstreeks tegenover elkaar stonden, zoals de Vietnamoorlog. Hierin vochten soldaten van het kapitalistische Zuid-Vietnam met Amerikaanse soldaten tegen het communistische Noord-Vietnam. De Vietnamese communisten kregen wapens uit de Sovjet-Unie en China waarmee ze uiteindelijk heel Vietnam veroverden. Het einde van de Koude Oorlog Na 1985 kwam er onverwacht een eind aan de Koude Oorlog. De nieuwe Sovjetleider, Gorbatsjov, stond steeds meer vrijheid toe en maakte met president Reagan een eind aan de wapenwedloop (afbeelding 17).In 1989 braken in Oost-Europese landen massale protesten uit tegen de communistische machthebbers. In het ene na het andere land stonden de communisten de macht af. De DDR-leiders openden de Berlijnse Muur in de hoop dat de protesten hierdoor zouden ophouden. Maar dat leidde juist tot het einde van hun staat. Oost- en West-Duitsers begonnen direct met de sloop van het gehate bouwwerk. In 1990 werd de DDR opgeheven en ging Oost-Duitsland op in de Bondsrepubliek. De Sovjet-Unie viel in 1991 uiteen in vijftien onafhankelijke staten zonder communisme. Samenvatting (стр. 74) Na 1945 ontstonden twee vijandige blokken: het kapitalistisch blok onder leiding van de VS en het communistisch blok onder leiding van de Sovjet-Unie. Duitsland en Berlijn werden gesplitst. De tegenstelling groeide door de containmentpolitiek, de atoombewapening van de Sovjet-Unie en de communistische machtsovername in China. Na Stalins dood in 1953 waren er afwisselend tijden van ontspanning en van spanning, zoals bij de bouw van de Berlijnse Muur in 1961 en de Cubacrisis in 1962. Vanaf 1985 eindigde Sovjetleider Gorbatsjov de Koude Oorlog. In 1989 viel de Berlijnse Muur en verdwenen de communistische regimes in Oost-Europa.